سن بلوغ دختران، نوعی ظلم و تبعیض
آیا سن بلوغ دختران در اسلام، ناعادلانه تعیین شده است؟
یکی از پرسشهای رایج در ذهن بسیاری از افراد، تفاوت سن بلوغ دختران و پسران در فقه اسلامی است. برخی معتقدند این تفاوت، نوعی تبعیض و ناعدالتی است. اما آیا چنین برداشتی با واقعیتهای تکوینی و تشریعی مطابقت دارد؟
چرا سن بلوغ دختران پایینتر از پسران است؟
اسلام بر اساس ویژگیهای فیزیولوژیکی و روانی دختران، سن تکلیف آنان را پایینتر از پسران تعیین کرده است. دختران در مقایسه با پسران، زودتر به رشد جسمی و جنسی میرسند و فعالیت غدد جنسی در آنها زودتر آغاز میشود. همچنین اندیشه و زبان آنها در سنین پایینتر رشد بیشتری دارد. این نشانهها بیان میکنند که دختران از نظر طبیعی، آمادگی زودتری برای ورود به مرحله مسئولیت دارند.
مسئولیتپذیری زو تر برای پیشگیری از گناه
دختران با رسیدن به سن نه سال قمری، وارد مرحلهای میشوند که در معرض وسوسههای جنسی و اجتماعی بیشتری قرار دارند. اسلام با تعیین سن تکلیف در این مقطع، آنان را وارد فضای معنوی و مراقبه میکند و بدین ترتیب از بسیاری از انحرافات احتمالی پیشگیری مینماید.
سن بلوغ دختران و مراحل رشد تکلیف
شارع مقدس با دقت فراوان، بلوغ را در چهار مرحله تعریف کرده است:
-
سن تکلیف شرعی؛ برای رعایت واجبات و ترک محرمات.
-
بلوغ جسمی برای روزهداری؛ با رعایت سلامت بدن.
-
بلوغ برای ازدواج؛ با توجه به توانایی بدنی.
-
بلوغ اقتصادی و رشد مالی؛ برای تصرف در اموال.
در هر مرحله، فقیهان احکام مناسبی را ارائه کردهاند که مطابق توان واقعی افراد باشد.
تبعیضی در کار نیست
اگرچه رداخت کنند. از سوی دیگر، اگر پسری قبل از ۱۵ سالگی علائم بلوغ داشته باشد، شرع او را نیز مکلف میداند. این احکام نشان میدهند که عدالت، نه در زمانبندی، بلکه در تناسب تکلیف با توان است.
