مقام گرانسنگ حضرت فاطمه معصومه (س)

محدث بزرگ، حاج شیخ عباس قمی و نویسنده کتاب قاموس الرجال، در میان فرزندان امام موسی بن جعفر علیه‌السلام، حضرت فاطمه معصومه را بعد از امام رضا علیه‌السلام، برترین و گران‌سنگ‌ترین فرزند آن حضرت دانسته است. این جایگاه والا، نتیجه‌ی تقوا، علم و معنویت کم‌نظیر این بانوی آسمانی است.

منزلت معنوی این بانوی بزرگوار

در زیارتنامه حضرت فاطمه معصومه، امام رضا علیه‌السلام از مقام بلند این بانوی گرامی نزد خداوند یاد کرده‌اند. ایشان در کلامی نورانی از خدا می‌خواهند که شفاعت آن حضرت را برای ایشان بپذیرد. این تعبیر، نشان‌دهنده جایگاه ویژه و ملکوتی حضرت فاطمه معصومه نزد پروردگار است.

فقاهت و علم سرشار

روزی گروهی از شیعیان به قصد دیدار امام موسی بن جعفر علیه‌السلام و پرسش سؤالات خود به مدینه آمدند ولی امام در مدینه حضور نداشتند. از این رو، سؤالات خود را مکتوب به خانواده آن حضرت تحویل دادند تا در سفر بعدی، پاسخ آنها را از امام بگیرند. حضرت معصومه (س) خود پاسخ پرسش ها را نوشته به آنها داد. این گروه، در بین راه با امام موسی بن جعفر برخورد کردند و پاسخ ها را به امام ارائه نمودند. امام ضمن تأئید پاسخ‏ها ابراز خوشحالی کردند.

جایگاه ایشان در میان محدثان

در تاریخ اسلام، بانوان محدث فراوان بوده‌اند، اما این بانوی بزرگوار جایگاهی ممتاز در میان آنان دارد. او از جمله زنان فرهیخته‌ای است که احادیث اهل بیت را روایت و حفظ کرده است.

اهمیت زیارت حضرت فاطمه معصومه (س)

امام رضا علیه‌السلام فرمودند: «هر کس حضرت فاطمه معصومه را با معرفت به حق او زیارت کند، اهل بهشت خواهد بود.» بنابراین، زائران باید این زیارت را فرصتی برای اصلاح خویش و تقویت ارتباط معنوی با اهل بیت بدانند.

زیارتنامه اختصاصی

حضرت معصومه در میان امامزادگان، از امامزادگان نادری است که برایش زیارتنامه مخصوص از جانب امام معصوم علیه‌السلام نقل شده است و به مقام شامخ آن حضرت اشاره شده است.

لقب معصومه از زبان امام رضا (ع)

لقب معصومه از جانب حضرت امام رضا علیه‌السلام به دلیل مراتب تقوی و پرهیزگاری ـ تنها به فاطمه معصومه (س) در میان دختران حضرت امام موسی بن جعفر علیه‌السلام ـ اعطا گردید؛ خانمی که در اقتدا به پدر بزرگوارش، بسیاری از ساعات زندگی‏اش، به عبادت و راز و نیاز با خدا سپری شد.

تأثیر ورود حضرت به شهر قم

شهر قم در اواخر قرن اول، با ورود تعدادی از شیعیان کوفه بتدریج مذهب شیعه را پذیرفت و به عنوان یک شهر شیعی معروف گشت. ولی با ورد حضرت معصومه (س) به قم، فصل نوینی در اهمیت این شهر در گسترش اسلام و مذهب شیعه گشوده شده.
میزبان حضرت معصومه (س) در مدت 17 روز اقامت و زندگی آن حضرت در شهر قم، جناب موسی بن خزرج، پس از رحلت حضرت معصومه (س) ، محراب عبادت آن بزرگوار را به همان حالت باقی گذاشت و خانه مسکونی خویش را به احترام حضرتش به مسجد تبدیل کرد. پس از رحلت و خاکسپاری حضرت (س) موسی بن خزرج سایبانی از حصیر بر روی قبر ایشان نصب کرد که به مدت 100 سال این سایبان وجود داشت.

حرم و تجلیگاه حضرت زهرا (س)

مرجع عظیم‏الشأن مرحوم آیت‏الله العظمی نجفی مرعشی رحمه‌الله فرمود: پدرم مرحوم آیت‏الله علامه سیدمحمود مرعشی که در نجف اشرف می‏زیست علاقه‏مند بود که به طریقی، محل قبر جده‏اش حضرت زهرا (س) را بیابد، برای این مقصود ختم مجربی انتخاب نمود و چهل شب به آن مداومت نمود.

شب چهلم بعد از انجام ختم و توسل فراوان به بستر خواب رفت، در عالم خواب به محضر امام باقر علیه‌السلام رسید، امام به او فرمود: «علیک بکریمة اهل البیت» به دامن کریمه اهل بیت چنگ بزن، ایشان تصور کرد منظور امام علیه‌السلام حضرت زهرا (س) است، عرض کرد: آری قربانت گردم من نیز ختم را برای همین امر گرفتم.

امام فرمود: منظور من قبر شریف حضرت معصومه در قم است سپس افزود: بخاطر مصالحی خداوند اراده نموده که قبر حضرت زهرا (س) مخفی باشد از این رو قبر حضرت معصومه (س) را تجلیگاه قبر حضرت زهرا (س) قرار داده است.

در زیارت نامه حضرت معصومه که بوسیله امام رضا علیه‌السلام نقل شده عنوان شده است ای دختر رسول خدا، ای دختر فاطمه و خدیجه و… این تعابیر در مورد حضرت معصومه آنهم از زبان امامی معصوم فقط بیانگر شرافت خانوادگی نیست بلکه علاوه بر آن اشاره به مقامات عالی و ملکوتی و معنوی حضرت دارد.

مقام عصمت و عظمت

امام رضا علیه‌السلام در فضیلت زیارت این بانوی بزرگ فرمودند: «کسی که او را زیارت کند، مانند این است که مرا زیارت کرده است.» این سخن بیانگر ارزش والای حضرت و مقام عصمت اوست. نام اصلی ایشان فاطمه کبری بود و امام او را به معصومه ملقب ساخت که گواه عظمت روحی و معنوی اوست.

منبع : تبیان