چند پرسش اربعینی 1:
با اینکه یزید و حامیان او در جریان کربلا، انسانهای سنگدلی بودند، چرا امام سجاد علیهالسلام را در واقعه کربلا شهید نکرده و از کشتن ایشان اجتناب کردند؟
پاسخ:
استراتژی دشمن در کربلا، از بین بردن تمامی مردان، اولاد و اصحاب امام حسین علیهالسلام بود. به همین دلیل، دشمن دستور قتل یاران امام را صادر کرد. در خصوص زنده ماندن امام سجاد علیهالسلام، ممکن است علل زیر تأثیرگذار بوده باشد:
- خواست خداوند: امام سجاد علیهالسلام نقش بنیادین در صیانت از قیام امام حسین علیهالسلام و تحریفزدایی از آن داشت. ایشان با خطبههای غرا و مفصل خود، موجب هدایت و ارشاد مردم شدند و نقش مهمی در معرفی مظلومیت امام حسین علیهالسلام و خاندان پیامبر در برابر ظلم و فساد امویان ایفا کردند. از سوی دیگر، امام سجاد علیهالسلام بهعنوان حجت خداوند بر روی زمین در فرهنگسازی و احیای معارف دین نقش اساسی داشتند و طبق اعتقاد شیعه، هیچگاه زمین از حجت خدا خالی نخواهد بود.
- بیماری امام سجاد علیهالسلام: برخی بر این عقیده هستند که امام سجاد علیهالسلام در روز عاشورا دچار بیماری شدید بودند و همین امر موجب شد دشمن به ایشان توجه نکرده و شاید تصور میکردند که حضرت در اثر بیماری خواهند مرد. این بیماری سبب شد که امام سجاد علیهالسلام از مرگ نجات یابد. در تاریخ ثبت شده است که بیماری ایشان سبب نجاتشان شد، زیرا چندین بار تصمیم گرفتند حضرت را بکشند، اما چون بیماری ایشان شدید بود، گفتند: “بیماری او را خواهد کشت، پس چرا او را بکشیم؟”
- دفاع اهل بیت: اهل بیت پیامبر بهویژه حضرت زینب سلاماللهعلیها، که خود در این واقعه به اسارت گرفته شده بودند، بهشدت از امام سجاد علیهالسلام دفاع کردند. در روز عاشورا، هنگام غارت خیمهها، دشمن قصد قتل امام سجاد علیهالسلام را داشت، اما حضرت زینب سلاماللهعلیها بهطور قاطع از ایشان دفاع کرد. همچنین، زمانی که ابن زیاد در کوفه امام سجاد علیهالسلام را تهدید به قتل کرد، حضرت زینب سلاماللهعلیها با شجاعت و ایمان به دفاع از ایشان پرداخت و با خطبههای آتشین خود، ماهیت پلید بنیامیه را افشا کرد. بدینگونه، فرصتی برای یزید باقی نماند تا امام سجاد علیهالسلام را به شهادت برساند.
چند پرسش اربعینی 2:
چرا امام حسین علیهالسلام در روز عاشورا از اهل بیت خود درخواست نکردند که به کوفه یا هر جای دیگر بروند و جان خود را نجات دهند؟
پاسخ:
امام حسین علیهالسلام در روز عاشورا بهخوبی میدانست که قیام او، تنها یک حرکت سیاسی برای رسیدن به قدرت نیست، بلکه یک وظیفه الهی و یک دفاع از اصول و ارزشهای اسلام است. امام حسین علیهالسلام هدفش احیای دین و مبارزه با فساد حکومتی بود. ایشان به اهل بیت خود که همگی از او حمایت میکردند، نشان دادند که این قیام چیزی فراتر از حفظ جان است. هدف او از تمام این مصیبتها این بود که هیچگاه اصول اسلام و حقیقت در معرض خطر قرار نگیرد. امام حسین علیهالسلام، با علم به سرنوشت خود و همراهانش، از اهل بیت خود خواست که با او در این مسیر همراه باشند تا بتوانند پیام عاشورا را به جهانیان منتقل کنند.
چند پرسش اربعینی 3:
چرا امام حسین علیهالسلام در حالی که میتوانست از یاری سپاهیان کوفه بهره بگیرد، بهتنهایی در برابر یزید ایستاد؟
پاسخ:
امام حسین علیهالسلام بهخوبی آگاه بود که هرگونه همراهی از سپاهیان کوفه یا هر نیروی دیگری، ممکن است باعث تحریف هدف اصلی قیام شود. ایشان نه به دنبال جنگ برای قدرت و سلطنت، بلکه به دنبال اصلاح نظام اسلامی و احیای ارزشهای واقعی اسلام بودند. امام حسین علیهالسلام نمیخواست که به هر قیمتی بر حکومت یزید پیروز شود؛ بلکه هدف او این بود که مردم را بیدار کرده و مسیر حقیقی اسلام را در برابر ظلم و فساد آشکار کند. در نتیجه، حتی با علم به دشواریها و فداکاریهای بسیار، امام حسین علیهالسلام تصمیم گرفت که با تعداد اندک، در کربلا مقاومت کند تا پیام قیامش بهطور خالصانه و ناب منتقل شود.
چند پرسش اربعینی 4:
چرا امام حسین علیهالسلام برای دفاع از دین اسلام باید جان خود را فدای این مسیر میکرد، وقتی که میتوانست از طریق مذاکره یا راههای دیگر مسأله را حل کند؟
پاسخ:
امام حسین علیهالسلام بهخوبی میدانست که حکومت یزید نهتنها در آن زمان بلکه در تاریخ اسلام، تهدیدی بزرگ برای اصول دین و اخلاق اسلامی است. ایشان بهعنوان وارث پیامبر اسلام و بهعنوان کسی که نماینده حقیقت است، نمیتوانست در برابر فساد حاکمیتی که با دین اسلام و آموزههای آن بازی میکرد، سکوت کند. مذاکرات و راههای مسالمتآمیز، زمانی مؤثر هستند که طرف مقابل، آماده پذیرش حق و عدالت باشد. اما یزید و حاکمیت او هیچگونه توجهی به اصول اسلام نداشتند و میخواستند دین را بهطور کامل تحریف کنند. امام حسین علیهالسلام برای حفظ ارزشهای حقیقی اسلام و بهعنوان فریادی در برابر ظلم، تصمیم گرفت که جان خود را فدای این راه کند. او میخواست به مردم نشان دهد که برای حفظ اصول دین باید جان داد و در مقابل ظلم هرگز تسلیم نشد.